امشب در کانال تلویزیونی الجزیره مناظره ای زنده بین دکتر یوسف القرضاوی رییس اتحاد علمای مسلمین و آقای هاشمی رفسنجانی رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام پیرامون اختلافات شیعه و سنی بویژه درحوادث عراق برگزار شد.
آقای هاشمی رفسنجانی و مجری مناظره در تهران و در دفتر کار شیک ایشان (کاخ مرمر) مقابل هم نشسته بودند و شیخ القرضاوی در دوحه پایتخت قطر و مرکز استودیو الجزیره نشسته بود که در پشت سرش نمای شب برجهای سر به فلک کشیده این شیخ نشین ثروتمند دیده می شد.
شیخ القرضاوی که با حرارت و در بسیاری مواقع توأم با عصبانیت و با صدای بلند صحبت می کرد در برابر با لبخندهای مخصوص آقای هاشمی رفسنجانی مواجه می شد که هرگز حتی هنگامیکه به مسائل دردناکی همچون شهادت آیت الله حکیم اشاره می نمود آن لبخندها را ترک نمی کرد.
محتوای مناظره همانطور که از قبل مطرح شده بود بحث و بررسی اختلافات شیعه و سنی و ارتباط آن با مسائل دردناک در عراق بود. شیخ القرضاوی که پیش از این در برنامه های الجزیره کرارا حاضر می شد و اندیشه ها و باورهای شیعیان علی الخصوص شیعیان تندرو بویژه حامیان مقتدی صدر را مورد حمله شدید قرار می داد در ابتدای مناظره مواضع شیعه در خصوص مسائل کلامی و فقهی را به چالش کشاند. وی در ادامه به اهانت شیعیان به صحابه پیامبر و خلفای راشدین اشاره کرد و اینکه شیعه اینکار را نه تنها بد نمی داند بلکه آنرا ثواب نیز بشمار می آورد.
در ادامه میزگرد مجری که شاید تا حدودی خواسته یا ناخواسته در فضای ایران بیشتر سمت شیعیان و جمهوری اسلامی ایران تمایل نشان می داد از آقای هاشمی رفسنجانی در خصوص اعتقاد شیعه در مورد تقیه پرسید و آقای رفسنجانی با توضیح کوتاهی در این مورد اشاره نمود که در قرآن هم به این مسئله اشاره شده است.رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام گفت شیعیان در ادعیه خود نه تنها به صحابی اهانت نمی کنند بلکه ایشانرا در کنار اهل البیت پیامبر دعا می کنند! البته در اینجا آقای هاشمی رفسنجانی فراموش کرد که در زیارت عاشورا کرارا لعن به صحابی و خلفای پیامبر ذکر شده است.
در مقابل این حرف آقای هاشمی ، شیخ القرضاوی اعتراش نمود و با خواندن آیه مربوطه استدلال کرد که این آیه مربوط به تقیه با غیر مسلمانان است حال آنکه شیعه تقیه را در داخل جامعه اسلامی و با خود مسلمانان مجاز می شمارد.
القرضاوی در ادامه ضمن انتقاد از جمهوری اسلامی ایران در ایجاد تنگنا برای اهل سنت گفت : برادران و خواهران اهل سنت از حد اقل حقوق مذهبی خود در ایران محروم هستند بطور مثال در تهران با وجود هزاران سنی ، اجازه ساخت یک مسجد به اهل سنت داده نمی شود . این مشکل در بسیاری شهرهای دیگر نیز وجود دارد حال آنکه در کشورهای سنی نشین که تعداد شیعیان بسیار کمتر از سنیان مقیم ایران است ایشان اجازه در اختیار گرفتن مساجد را دارند و وی برای این ادعای خود لیبی ، اردن و مصر را نمونه آورد. وی گفت در ایران با وجود بیش از پانزده میلیون سنی حتی یک وزیر سنی دیده نمی شود. وی افزود اسلام باید فوق مذهب و وطن باید فوق قوم و قبیله باشد
آقای هاشمی رفسنجانی که در بحث علمی بویژه در مورد توجیه تقیه کم آورده بود مرتب اظهارات القرضاوی را به آمریکا نسبت می داد و از پاسخ صریح به اظهارات شیخ طفره می رفت. هاشمی می گفت اگر من در خصوص تقیه به شما جواب بدهم همانی می شود که آمریکایی ها می خواهند و ما باید روی وحدت تکیه کنیم و اختلافات جزئی و وحدت شکن را رها کنیم! این خواست اسرائیل و آمریکا است که ما به این مسائل بپردازیم.
البته شیخ القرضاوی اندیشه هایش کمی به بن لادن و الزرقاوی نزدیک بود و معتقد بود باید همه علمای اسلامی اعم از شیعه و سنی فتوای جهاد و مبارزه برای بیرون راندن متجاوزان آمریکایی از عراق را صادر نمایند. این یکی از انتقادات وی از مراجع شیعه بود که چرا ایشان در برابر این تجاوز مماشات می کنند و صریحا مقلدین خود را به مبارزه و جهاد برای اخراج آمریکایی ها از عراق فرا نمی خوانند. البته در این راستا کشتار مسلمانان بدست یکدیگر را نیز محکوم می کرد اما بیشتر سعی داشت اینگونه وانمود که کند که اهل سنت بدست سپاه مهدی مقتدی صدر به قتل می رسند که آقای هاشمی استثنائأ اینجا خوب وارد شد و با مثال آوردن شهادت سید محمد باقر حکیم و انفجارهای مهیب در حرم عسگریین استدلالهای شیخ را مردود اعلام نمود .
البته القرضاوی در پاسخ گفت که او هم قتل حکیم را از قاهره محکوم کرده است هر چند اعلام نمود از منشأ و مجریان این اقدام تروریستی خبر ندارد.
آقای هاشمی تأکید کرد که ایران و علمای شیعه بارها و بارها حمله به عراق توسط آمریکا را محکوم کرده اند و از آن به تجاوز یاد کرده اند اما آنچه راه حل نهایی عراق است جنگ و خونریزی نیست بلکه سپردن همه چیز به دست مردم عراق است.
القرضاوی به نقش ایران در جلوگیری از حمله به اهل سنت اشاره نمود که هاشمی باز پاسخ داد این حرف حرف آمریکایی ها است و نباید اینگونه گمان ببرید که ایران در اوضاع عراق مداخله دارد.
در قسمتی از مناظره، مجری در کنار سئوالات متعدد از القرضاوی پرسید که در میان شیعیان مراجع تقلید وجود دارند که می توانند مسائل را حل و فصل نمایند اما در میان اهل سنت معادلی وجود ندارد این ایراد را چگونه می بینید؟ القرضاوی با طفره رفتن از این مسئله به موضوع دیگری پرداخت.
در بخش دیگری مجری از القرضاوی در خصوص زمزمه حمله به ایران پرسید و اینکه برخی کشورهای عرب سنی مذهب با آمریکا در این خصوص هم نوایی می کنند. شیخ القرضاوی گفت من اینجا نماینده دولتهای سنی نیستم و من از طرف جمهور اهل سنت اینجا سخن می گویم و از این گذشته با حمله به ایران سخت مخالفم و حتی باور دارم که ایران حق دارد به انرژی صلح آمیز هسته ای نیز دست یابد و اگر روزی هر کشوری به ایران حمله کند من در برابر آن تجاوز مخالفت خواهم کرد همانطور که امروز در برابر تجاوز عراق سخت مخالفم.
به نظر می رسید آنجایی که بحث سیاسی تر می شد منهای آمریکا آمریکا کردن هاشمی ، شیخ القرضاوی کم می آورد اما آنگاه که بحث علمی و اسلام شناسی و کلامی وبویژه قرآنی می شد شیخ القرضاوی دستی فراتر داشت و هاشمی واقعا دست خالی بود مضافا بر اینکه هاشمی به فارسی صحبت می کرد و القرضاوی و مجری و مخاطبان این شبکه همه عرب زبان هستند و مترجم همزمان نه چندان قوی او نیز نتوانست این خلأ را پر نماید.
بعد از مناظره به سایت کانال الجزیره سری زدم و دیدم آقای هاشمی را مرجع شیعه معرفی کرده است که جای تأمل دارد!!
در انتهای این مناظره هر دو روحانی برجسته شیعه و سنی، مسلمین را دعوت به اتحاد و پرهیز از اختلاف و بویژه خونریزی از یکدیگر نمودند.
همچنین در سایت الجزیره زیر تصویر آقای هاشمی نوشته است ؛ آقای هاشمی به صفت یک دولت مرد سخن می گفت
این مناظره قرار است یک بار دیگر در این شبکه مجددا پخش شود.